Αναδρομική καταβολή του επιδόματος των 176 € σε όλους τους εκπαιδευτικούς ζητά η ΔΟΕ

Με το παρακάτω έγγραφο , η Διδασκαλική Ομοσπονδία Ελλάδας (Δ.Ο.Ε.) ζητά, μετά την τελεσίδικη δικαστική απόφαση, να καταβληθεί αναδρομικά σε όλους τους εκπαιδευτικούς το περίφημο επίδομα των 176 €, ανεξάρτητα από το αν έχουν προσφύγει στη δικαιοσύνη. Πιστεύουμε πως το αίτημα της Δ.Ο.Ε. είναι πέρα για πέρα δίκαιο ειδικά, αν αναλογιστούμε, πως παρά τις δικαιολογίες περί σφιχτής εισοδηματικής πολιτικής, πρόσφατα δόθηκαν σε δικαστικούς αλλά και σε γιατρούς καθαρές μηνιαίες αυξήσεις ύψους 1.200 € και 600 € αντιστοίχως! Επίσης θα πρέπει το Υπουργείο Παιδείας να παραιτηθεί από την προσφυγή που έχει κάνει για το συγκεκριμένο θέμα στο Συμβούλιο της Επικρατείας. Εκτός κι αν η Πολιτεία εξακολουθεί να ξεχωρίζει τους εργαζόμενους στο δημόσιο, σε παιδιά κα αποπαίδια...


...............................................................................
Η επιστολή της ΔΟΕ έχει ως εξής:

Αρ. Πρωτ:1793 Αθήνα 22/1/2009

Προς :

1) Τον Υπουργό Οικονομίας

και Οικονομικών

κ. Γιάννη Παπαθανασίου

2) Τον Υπουργό Παιδείας

κ. Άρη Σπηλιωτόπουλο

Κοιν:

Συλλόγους Εκπ/κών Π.Ε.



Θέμα: Αναδρομική καταβολή του επιδόματος των 176€ στους εκπαιδευτικούς της Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης



Κύριοι Υπουργοί

Το Διοικητικό Εφετείο Θεσσαλονίκης, με την υπ. Αριθμ. 959/2008 τελεσίδικη απόφασή του, έκρινε ότι η ειδική μηνιαία παροχή της παρ.2 του άρθρου 14 του Ν.3016/2002 - 176 Ευρώ- πρέπει να καταβληθεί αναδρομικά, από 1/1/2002, και στους εκπαιδευτικούς λειτουργούς της Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης.

Το Δημόσιο, αντί να συμμορφωθεί με την εφετειακή απόφαση και να καταβάλει αναδρομικά το επίδομα, άσκησε αίτηση αναίρεσης στο Συμβούλιο Επικρατείας.

Επειδή, κύριοι Υπουργοί, θεωρούμε πέρα για πέρα άδικη τη μη καταβολή του επιδόματος των 176€ στους εκπαιδευτικούς που το δικαιούνται, σας καλούμε να εφαρμόσετε άμεσα την τελεσίδικη απόφαση του Διοικητικού Εφετείου Θεσσαλονίκης και να χορηγήσετε το επίδομα των 176€, αναδρομικά, από 1/1/2002 μέχρι σήμερα, όχι μόνο στους εκπαιδευτικούς που δικαιώθηκαν, αλλά σε όλους τους εκπαιδευτικούς λειτουργούς της Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης.

Βιβλία Φυσικής Δημοτικού: Πειράματα με τους μαθητές

Φυσική Ε' και Στ' Δημοτικού


Πειράματα ...με τους μαθητές


ΕΡΕΥΝΑ: ΑΝΝΑ ΑΝΔΡΙΤΣΑΚΗ, ΕΛΕΝΑ ΒΑΡΙΝΟΥ, ΑΡΗΣ ΧΑΤΖΗΓΕΩΡΓΙΟΥ






Με εγκυκλοπαίδεια φυσικών επιστημών, «κατάλληλη» για αναγνώστες άνω των έντεκα και δώδεκα χρόνων, θα μπορούσε να συναγωνιστεί -λένε οι εκπαιδευτικοί- η εισαγωγή στον κόσμο της Φυσικής μέσα από τα αντίστοιχα νέα βιβλία της Ε' και της ΣΤ' δημοτικού. Η επιλογή να συμπεριληφθούν στο «πείραμα» έννοιες όπως η μάζα, ο όγκος και η πυκνότητα, αναλύσεις για την ατομική δομή της ύλης, αλλά και η επιστημονικοποίηση απλών διατυπώσεων περί τα φυσικά και άλλα φαινόμενα, προκαλεί παρενέργειες που δεν είχαν υπολογιστεί από τους συγγραφείς-επιστήμονες.


«Πώς να προχωρήσω την ύλη, όταν ακόμα τα παιδιά της Ε' τάξης προσπαθούν να καταλάβουν με τι μοιάζουν τα μόρια;» διερωτάται η εκπαιδευτικός Ειρήνη Πετροπούλου, ενώ ο Κωνσταντίνος Τσάκαλος, επίσης εκπαιδευτικός, προσδιορίζει την ουσία: «Τα νέα βιβλία δυστυχώς απαιτούν απομνημόνευση σύνθετων εννοιών και επιπλέον δίνουν έμφαση στον μικρόκοσμο αλλά και σε πολλά άλλα θέματα που είναι δύσκολα για τους μαθητές αυτής της ηλικίας, για το γνωστικό και ηλικιακό επίπεδό τους».

Το ειδικευμένο και απαιτητικό λεξιλόγιο, ο τρόπος γραφής και η γλώσσα που χρησιμοποιείται σε αρκετά κεφάλαια, η επιστημονική ή μεθοδολογική ασυνέπεια σε διαφορετικά σημεία των βιβλίων, καθώς και η «τεράστια ύλη», όπως τονίζεται χαρακτηριστικά, αναφέρονται ως βασικές αιτίες των προβλημάτων που αντιμετωπίζουν στις τάξεις δάσκαλοι και μαθητές, οι οποίοι ακόμα αναρωτιούνται: Γιατί πρέπει να διδαχθούν όλα αυτά στο δημοτικό, και μάλιστα από την Ε' τάξη;

Η απάντηση έχει ήδη δοθεί με τις επιλογές των αρμοδίων (συγγραφικές ομάδες, Παιδαγωγικό Ινστιτούτο, υπουργείο Παιδείας). Σ' αυτές περιλαμβάνονται και τα πειράματα που καταγράφονται ακολούθως και προφανώς έγιναν με στόχο την παρατήρηση των αντιδράσεων από τα πειραματόζωα-μαθητές.

Ειδικά στην Ε' τάξη, λοιπόν, επιχειρούνται πολλά πειράματα. Ενα από τα πιο δημοφιλή και επαναλαμβανόμενα αφορά τις νοητικές λειτουργίες των μαθητών. Πραγματοποιείται η μετατροπή του γνωστικού αντικειμένου πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης σε μάθημα τουλάχιστον λυκειακής, ενίοτε και μεταλυκειακής τάξης.

Στη 14η κιόλας σελίδα του βιβλίου, οι ανικανοποίητοι συγγραφείς-επιστήμονες μετέτρεψαν τον απλό, βασικό ορισμό του μορίου και αντί ν' αφήσουν τα 11χρονα να καταλάβουν ότι πρόκειται για το «μικρότερο τμήμα ενός συστατικού που διατηρεί τις ιδιότητές του», τους ανεβάζουν κατευθείαν επίπεδο και τους πάνε στις χημικές ενώσεις, ενημερώνοντας πως πρόκειται για «το μικρότερο τμήμα μιας χημικής ένωσης που διατηρεί τις ιδιότητές του». Η απάντηση στην ερώτηση τι είναι χημική ένωση απαντάται αργότερα.

* Τι είναι όμως μια απλή εργασία μπροστά στα άλματα της Φυσικής που ακολουθούν; Στη σελίδα 65, ο απλός, πολύ απλός κανόνας ότι «οι μικρές γεννήτριες λειτουργούν με πετρέλαιο, μετατρέποντας τη χημική ενέργεια του πετρελαίου σε ηλεκτρική» κρίθηκε κατώτερος των προσδοκιών των συγγραφέων-υπερεπιστημόνων και έτσι αναδιαμορφώθηκε ως εξής (πάρτε ανάσα, θα χρειαστεί): «Ολες οι γεννήτριες μετατρέπουν την κινητική ενέργεια σε ηλεκτρική. Κάθε γεννήτρια συνοδεύεται από μια θερμική μηχανή που μετατρέπει τη χημική ενέργεια της βενζίνης σε κινητική με την οποία η θερμική μηχανή τροφοδοτεί τη γεννήτρια. Οι ανεμογεννήτριες είναι διαφορετικές από τις άλλες γεννήτριες».

* Μετά απ' αυτό μάλλον πάνε για πτυχίο τα παιδάκια. Ωστόσο, ο τελικός βαθμός (του πτυχίου φυσικά) θα διαμορφωθεί από το πείραμα στο βιβλίο της ΣΤ'τάξης. Εκεί (σελ. 36) εξηγείται, μεταξύ άλλων, τι είναι το ηλεκτρικό αυτοκίνητο. Και αναφέρεται -όπως πάντα στην αρχική διατύπωση, με απλό τρόπο: «Οταν το υδρογόνο ενώνεται με το οξυγόνο, παράγεται ηλεκτρικό ρεύμα. Από την εξάτμιση δεν βγαίνει παρά... νερό. Τα αυτοκίνητα που κινούνται με υδρογόνο είναι λοιπόν ηλεκτρικά». Τς, τς, τς... Να πώς προάγεται η επιστήμη: «Ηλεκτρικό ρεύμα παράγεται όταν το υδρογόνο ενώνεται καταλυτικά με το οξυγόνο σε μια αντίδραση που γίνεται στον καυστήρα των αυτοκινήτων που κινούνται με υδρογόνο. Το ρεύμα αυτό τροφοδοτεί τον ηλεκτρικό κινητήρα του οχήματος».

* Βέβαια, ακόμη και οι νομπελίστες των θετικών επιστημών, δεν μπορεί, στα πρόχειρά τους θα έχουν λάθη. Ε, κάπως έτσι η πήξη μπορεί να γίνει τήξη, το φελιζόλ να προκύψει όχι από διογκωμένη αλλά από συμπιεσμένη πολυστερίνη, εκτός από τα μεταλλικά να υπάρχουν κι άλλα αντικείμενα που να έλκονται από φυσικούς μαγνήτες ή, τέλος πάντων, η πυρηνική ενέργεια να θεωρείται ιδανική αφού «δεν ρυπαίνει ποτέ την ατμόσφαιρα». Ποτέ προ των διορθώσεων, (π.Δ.) φυσικά, διότι μετά απ' αυτές υπήρξε και το Τσέρνομπιλ. Οσο για τις λοιπές ακόμη πιο καταστροφικές συνέπειες για το ανθρώπινο είδος ατυχημάτων σαν το Τσέρνομπιλ αποτελούν «μειονέκτημα».

Συγκεκριμένα, στη σελίδα 46 στο βιβλίο της Ε', ορίζεται ότι: «Κάθε στερεό μετατρέπεται σε υγρό σε μια συγκεκριμένη θερμοκρασία, η οποία ονομάζεται θερμοκρασία τήξης». Η διόρθωση μπορεί να καθυστέρησε -δύο χρόνια μετά- αλλά έγινε: «...ονομάζεται θερμοκρασία πήξης». Στο βιβλίο της ΣΤ', στη σελίδα 37, στη γνωριμία με τις μορφές ενέργειας, κάποιο σατανικό χέρι έγραψε μόνο τα θετικά, δηλαδή ότι «δεν ρυπαίνει την ατμόσφαιρα». Η αλήθεια, όμως, αποκαταστάθηκε. Απλά, με μια παρένθεση: «... δεν ρυπαίνει την ατμόσφαιρα. (Οχι πάντα π.χ. Τσέρνομπιλ)».

Λίγες σελίδες πιο κάτω (σελ. 46), το φελιζόλ δεν θέλει να προκύψει από διόγκωση της πολυστερίνης αλλά από συμπίεση. Επειδή όμως αυτό η επιστήμη δεν το δέχεται, ο κανόνας αντιστρέφεται και έτσι η φράση: «Ενα υλικό που χρησιμοποιείται συχνά για τη θερμομόνωση είναι η συμπιεσμένη πολυστερίνη, ένα είδος φελιζόλ» μετατρέπεται σε: «Ενα υλικό που χρησιμοποιείται συχνά για τη θερμομόνωση είναι η διογκωμένη πολυστερίνη, ένα είδος φελιζόλ».

Ακόμη, πιο κάτω (σελ. 94), στην απόπειρα να συμπεριληφθούν κι άλλα αντικείμενα σ' αυτά που έλκονται από φυσικούς μαγνήτες, και πριν ακόμη ο μαγνήτης επιπολαιότητας τραβήξει μεταλλικά αντικείμενα απροσδιόριστου αριθμού, το Π.Ι. παρενέβη. Στη φράση «Ο άνθρωπος ασχολήθηκε με τα μαγνητικά φαινόμενα εδώ και χιλιάδες χρόνια, όταν παρατήρησε για πρώτη φορά φυσικούς μαγνήτες να έλκουν ορισμένα αντικείμενα», προσέθεσε τη μαγική λέξη «μεταλλικά» πριν από τα αντικείμενα.

* Πέρα απ' όλα, όμως, ακόμη και στη Φυσική, πολλά ζητήματα κρίνονται όχι βάσει δεδομένων αλλά ερμηνείας. Ναι, ναι. Στο βιβλίο της Ε'τάξης (σελ. 23), στην πρώτη εκδοχή είναι το «Νερό, ο παγκόσμιος καταλύτης» στη δεύτερη «ο καλύτερος καταλύτης». Είναι θέμα ερμηνείας.

Στο ίδιο βιβλίο, δύο σελίδες πίσω (σελ. 21), αρχικώς προτείνεται στους μαθητές να φανταστούν ότι μικραίνουν προκειμένου να δουν τα σωματίδια. Η δεύτερη όμως επιστημονική προσέγγιση, μέσω των Παροραμάτων, οδηγεί ακριβώς στην αντίθετη κατεύθυνση, δηλαδή της μεγέθυνσης των σωματιδίων, θεωρώντας προφανώς πως αυτή η προτροπή ταιριάζει περισσότερο στην κοινή και πιθανώς στην παιδική λογική.

Η ίδια ακριβώς μεθοδολογία ακολουθήθηκε και στη σελίδα 58, όπου η δική μας σμίκρυνση κατά ένα δισεκατομμύριο φορές ώστε να δούμε τα μόρια ή και τα άτομα απορρίφθηκε από τη νέα ερμηνεία, που θεωρεί πιο εφικτή κατά τη συλλογιστική προσπάθεια των παιδιών τη μεγέθυνση των σωματιδίων κατά ένα δισεκατομμύριο φορές ώστε να τα δούμε καλύτερα.

Για να μην αφήνουμε, ωστόσο, εκτός της συνολικής προσπάθειας τις σωστές και χρήσιμες παρεμβάσεις, οφείλουμε να επισημάνουμε πως σε αρκετές περσιπτώσεις συμπληρώθηκαν έννοιες, φαινόμενα και φράσεις ώστε να επιτυγχάνεται η σαφήνεια, η επιστημονικότητα και η καλύτερη κατανόηση της Φυσικής από τους αναγνώστες. Καλά, το τελευταίο ελέγχεται... *



--------------------------------------------------------------------------------

Βιβλία Μελέτης Περιβάλλοντος


Ξέχασαν τη δράση


Της ΕΛΕΝΗΣ ΣΒΟΡΩΝΟΥ*


Αναμφίβολα έχει γίνει μεγάλη πρόοδος στην εισαγωγή γνώσεων για το περιβάλλον στα σχολικά εγχειρίδια. Τα βιβλία της Μελέτης Περιβάλλοντος (διδάσκεται ως τη Δ' Δημοτικού) αλλά και τα άλλα βιβλία στο Δημοτικό και το Γυμνάσιο δίνουν στους εκπαιδευτικούς ευκαιρίες για τη διδασκαλία καίριων περιβαλλοντικών ζητημάτων. Πρέπει όμως να γίνει κατανοητό ότι δεν αρκεί η παροχή γνώσεων για την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση.

Τα βιβλία δεν ενθαρρύνουν τη δράση από πλευράς μαθητών και εκπαιδευτικών. Πουθενά δεν γίνεται μια σύνδεση με το περιβάλλον και τον τρόπο λειτουργίας του σχολείου. Πώς όμως θα γίνουν τα παιδιά ενεργοί πολίτες όταν τη μια στιγμή μαθαίνουν για τη λειψυδρία και από την άλλη δεν νοιάζονται που η βρύση του σχολείου στάζει και κανείς δε δίνει σημασία; Ή όταν, με την επιστροφή τους στο σπίτι, υιοθετούν μια συμπεριφορά συσσώρευσης υλικών αγαθών και κατασπατάλησης φυσικών πόρων;

Δεν εισάγεται, με άλλα λόγια, η έννοια του αειφόρου σχολείου και του υπεύθυνου πολίτη. Η πρόσκληση μια Μη Κυβερνητικής Οργάνωσης ή ενός εκπροσώπου του δήμου σε μια εκδήλωση δεν είναι παρά επιφανειακά ανοίγματα της εκπαιδευτικής κοινότητας στην κοινωνία. Είναι ώριμοι, μαθητές και εκπαιδευτικοί, για μεγαλύτερα βήματα. Εστιάζοντας λοιπόν στα βιβλία, θέλουμε να δούμε βιβλία που ευνοούν τη δράση για το περιβάλλον, την κριτική σκέψη, τη σύνδεση του σχολείου με την κοινωνία και γενικά το αειφόρο σχολείο. Θέλουμε επίσης να δούμε μεγαλύτερη στήριξη, εκ μέρους του ΥΠΕΠΘ, των προγραμμάτων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης. Στήριξη ηθική, ουσιαστική, διοικητική και οικονομική. Τα πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης, που πραγματοποιούνται σε εθελοντική βάση, έχουν αποδείξει ότι προσφέρουν ένα δημιουργικό πλαίσιο δουλειάς. Ας τα δούμε να ενισχύονται. Τέλος, καλό είναι να δούμε την αντιστροφή της φθίνουσας σημασίας της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης στο Λύκειο, βαθμίδα όπου οι προτεραιότητες είναι άλλες. Τότε δυστυχώς ζητείται από τα παιδιά να ξεχάσουν τι σημαίνει αλληλεγγύη, ομαδοσυνεργατική μάθηση και έγνοια για τον διπλανό και το περιβάλλον και να ανταποκριθούν σε συνθήκες σκληρού ανταγωνισμού. Τι να κάνουν τα βιβλία σε αυτό το πλαίσιο; Οσο το σύστημά μας παραμένει γνωσιοκεντρικό και ευνοεί την αποστήθιση, τόσο το περιβάλλον και η αειφορία θα παραμένουν σε ένα περιορισμένο πλαίσιο.

* Υπεύθυνη Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης WWF Ελλάς.



--------------------------------------------------------------------------------

Τα εγχειρίδια των Φυσικών Επιστημών:


Ανορθολογισμός και αποτυχία


Του ΚΩΣΤΑ ΡΑΒΑΝΗ*


Η συγγραφή διδακτικών εγχειριδίων για τη διδασκαλία των Φυσικών Επιστημών είναι στη χώρα μας εξαρχής υπονομευμένη, δεδομένων των απαράδεκτων και ανορθολογικών διαδικασιών επιλογής των συγγραφικών ομάδων. Και αυτό όχι μόνο για λόγους θεσμικής τάξης και διαφάνειας, αλλά κυρίως εξαιτίας της συστηματικής επιλογής ομάδων, οι οποίες όχι μόνο δεν έχουν καμία σχέση με ένα τεράστιο πεδίο έρευνας διεθνώς, με αντικείμενο τη δημιουργία εκπαιδευτικού υλικού για τη διδασκαλία των Φυσικών Επιστημών, αλλά συχνά διακηρύσσουν παντοιοτρόπως την αποστροφή τους για τα σχετικά ερευνητικά ευρήματα.

Η δημιουργία διδακτικών εγχειριδίων για τις Φυσικές Επιστήμες, για όλες τις σχολικές βαθμίδες, αποτελεί διαδικασία και προϊόν ενός ειδικού επιστημονικού πεδίου, το οποίο αποκαλούμε διδακτικό μετασχηματισμό. Στο πεδίο αυτό μελετώνται και αξιοποιούνται εξαντλητικά οι διαπιστωμένες από την έρευνα δυσκολίες των παιδιών, οι θεωρητικά προβλεπόμενες δυνατότητές τους, η ανάλυση του παιδαγωγικού πλαισίου και των αναλυτικών προγραμμάτων, η ριζικά ανακατασκευασμένη επιστημονική γνώση για τις εξειδικευμένες ανάγκες της κάθε ηλικίας και σχολικής βαθμίδας, οι λειτουργίες των διαφόρων μορφών γραπτού κειμένου, συμβόλων και εικόνας, οι δραστηριότητες εμπέδωσης και άσκησης των παιδιών.

Οταν όλα αυτά αποτελούν για τους συγγραφείς των εγχειριδίων άγνωστο πλανήτη, χωρίς καμιά αμφιβολία τα βιβλία που δημιουργούν είναι απλώς προϊόντα ενός τυφλού, αδιέξοδου και χωρίς σημεία στήριξης και αναφοράς εμπειρισμού. Ετσι, έχουν όλα τα αμαρτήματα τα οποία η κριτική στο πλαίσιο της Διδακτικής των Φυσικών Επιστημών διαπιστώνει διά γυμνού οφθαλμού: επιστημολογική σύγχυση, ανάμιξη μοντέλων χωρίς συνείδηση του προβλήματος και απλοϊκός επαγωγισμός, αμήχανη κονιορτοποίηση των στόχων της διδασκαλίας, αυθαίρετες επιλογές και ακολουθίες διδακτικών ενοτήτων, προσκόλληση στις ίδιες τις Φυσικές Επιστήμες και ταύτισή τους με την απόλυτη αλήθεια, απομάκρυνση από κάθε μεθοδολογικό και πολιτισμικό στοιχείο, αδυναμία διάκρισης και εντοπισμού τού τι ακριβώς είναι «δύσκολο» για τα παιδιά της κάθε ηλικίας, ανεξέλεγκτη χρήση μαθηματικοποίησης, κειμένων και εικονογράφησης.

Δυστυχώς, τα χαρακτηριστικά αυτά αποτελούν ενδημικά στοιχεία στο σύνολο σχεδόν των σχολικών βιβλίων για τη διδασκαλία των Φυσικών Επιστημών, καθώς τα διάφορα κέντρα λήψης των εκπαιδευτικών-πολιτικών αποφάσεων στη χώρα μας έχουν στραμμένη την πλάτη στη σχετική επιστημονική έρευνα, αν δεν την έχουν κηρύξει σε αφάνεια. Στραβά αρμενίζουμε. Είναι βέβαιο.

*Καθηγητής Διδακτικής της Φυσικής Αντιπρύτανης Πανεπιστημίου Πατρών


Πηγή: Εφημερίδα ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ, 20/01/2009

Βιβλία Ιστορίας Δημοτικού: Αντιπαραθέσεων συνέχεια

Κόβοντας και ράβοντας την Ιστορία


ΕΡΕΥΝΑ: ΕΛΕΝΑ ΒΑΡΙΝΟΥ, ΑΝΝΑ ΑΝΔΡΙΤΣΑΚΗ, ΑΡΗΣ ΧΑΤΖΗΓΕΩΡΓΙΟΥ


Η εισαγωγή της νέας εκσυγχρονιστικής αντίληψης για την ιστορική εκπαίδευση των μαθητών του δημοτικού σηματοδοτήθηκε από την απόσυρση του βιβλίου της Ιστορίας της Στ' τάξης. Πολλές οι κατηγορίες που του αποδόθηκαν, ακόμη περισσότερες οι κόντρες για τη μεθοδολογία και πολύ περισσότερο για τον ιδεολογικό προσανατολισμό. Για τους ίδιους λόγους έχει δεχθεί κριτική το όχι τόσο... διάσημο βιβλίο της Ε' δημοτικού, μόνο που σε αρκετές περιπτώσεις καταγγέλλεται το αντίθετο αποτέλεσμα.


Δηλαδή, ο εξωραϊσμός όχι σημαντικών γεγονότων για την ελληνική Ιστορία αλλά των επιτευγμάτων άλλων λαών και μάλιστα προς όφελος ανάδειξης της ελληνικής παρουσίας σε μεγάλες ιστορικές περιόδους. Ωστόσο, η βάση της γενικής κριτικής για τη νέα γραφή της Ιστορίας παραμένει ίδια και συνδέεται με τις βολές κατά της καταχρηστικής εφαρμογής των σύγχρονων υποδείξεων -ακόμα και από την UNESCO- για την αποφυγή της «αναπαραγωγής των εθνικών στερεοτύπων» και της «συντήρησης τους μίσους» μεταξύ των λαών.

Τα βιβλία των δύο τελευταίων τάξεων του δημοτικού είναι αυτά που δέχονται και τη σκληρότερη πολεμική, καθώς στη Γ' και τη Δ' πραγματοποιείται η εισαγωγή στην Ιστορία, αρχικά με τη μυθολογία (από τη «Μυθολογία στην Ιστορία») και ακολούθως με την αναδρομή στην αρχαία Ελλάδα («Στα αρχαία χρόνια»). Βέβαια, και γι' αυτά, όπως για το σύνολο των βιβλίων, δεν λείπουν οι μεθοδολογικές παρατηρήσεις τόσο για την αισθητική παράμετρο όσο και για τις επιλογές ως προς την αξιοποίηση της ύλης (συμπύκνωση περιεχομένου, διάταξη, μέγεθος κειμένων κ.ά.). Πολλές μάλιστα είναι οι ενστάσεις για την επιλογή να εισαχθεί το μάθημα της Ιστορίας από τη Γ' τάξη και να υποχρεώνει τέτοιες ηλικίες να διαβάζουν και να αφομοιώνουν πυκνά και μεγάλα κείμενα.

Ωστόσο, τα πεδία των μεγάλων... μαχών προσδιορίζονται στις δύο μεγαλύτερες τάξεις και δεν έχουν συμβάλει στην εκτόνωση ούτε η επαναφορά του πολλάκις καταγγελλόμενου ως αναχρονιστικού και παρωχημένου -ιδεολογικά και διδασκαλικά- παλιού βιβλίου της Στ', αλλά ούτε και η χρήση εδώ και ένα χρόνο του νέου βιβλίου της Ε' ταξης. Για την τελευταία τάξη το σπουδαιότερο πρόβλημα είναι η ένταξη ενός πολύ παλιού βιβλίου στο νέο σύστημα διδασκαλίας, τουλάχιστον μέχρι να εμφανιστεί το νέο, η διαδικασία παραγωγής του οποίου αναμένεται να είναι μακρά. Παρά το τυπικό χρονοδιάγραμμα που λήγει φέτος, προκειμένου να είναι έτοιμο προς διάθεση κατά το επόμενο σχολικό έτος 2009-2010, ο πρόεδρος του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου αποφεύγει τις δεσμεύσεις. Αφού μας επισήμανε πως «δεν πρέπει να θυσιάσουμε την ποιότητα προκειμένου να κάνουμε γρήγορα», εξέφρασε την ελπίδα του πως μέσα στον χρόνο θα είναι έτοιμο. Αγνωστο αν η σχετική ενημέρωση (και γι' αυτό) που προφανώς θα δεχθεί η νέα ηγεσία πρόκειται να επηρεάσει τη διαδικασία, η οποία πάντως προχωρά κατά τις υποδείξεις της νέας συγγραφικής ομάδας. Ητοι του καθηγητή Νεότερης Ιστορίας στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Ιωάννη Κολιόπουλου και των συνεργατών του (Ιάκωβου Μιχαηλίδη, συναδέλφου του στο ΑΠΘ, Χαράλαμπου Μηνάογλου, φιλόλογου και του σχολικού συμβούλου Αθανάσιου Καλλιανιώτη).

Πάντως, αν ο χρόνος ολοκλήρωσης της επανασυγγραφής του βιβλίου της Στ' δημοτικού δεν μπορεί ακόμα να προσδιοριστεί, ο εθνικός του προσανατολισμός έχει καθοριστεί. Ο κ. Κολιόπουλος έχει πολλές φορές επισημάνει ότι οι μαθητές και γενικότερα οι νέοι «χρειάζεται να συνειδητοποιήσουν γιατί είναι Ελληνες, γιατί πρέπει να αγαπούν την Ελλάδα και την Ευρώπη». Ο ίδιος είναι μέλος της διοίκησης της Εταιρείας Μακεδονικών Σπουδών, που είχε ρίξει από τα πρώτα και πιο σκληρά πυρά στην ομάδα Ρεπούση για το αποσυρθέν βιβλίο, κατηγορώντας την για «επιχείρηση αποδόμησης του έθνους, του εθνικού κράτους και της εθνικής ταυτότητας».

Τις ακριβώς αντίθετες καταγγελίες ωστόσο (περί ακραία συντηρητικών τοποθετήσεων) έχει δεχθεί το βιβλίο της Ιστορίας της Γ' λυκείου, στη συγγραφή του οποίου (επίσης με απευθείας ανάθεση) μετείχε ο κ. Κολιόπουλος, ως συνεργάτης του κ. Σβολόπουλου, με τον οποίον μοιράζονται στενούς δεσμούς με το Ινστιτούτο Δημοκρατίας «Κωνσταντίνος Καραμανλής». Με άλλα λόγια, αν κρίνει κανείς από την αρνητική αξιολόγηση μαθητών και καθηγητών του βιβλίου της Ιστορίας της Γ'λυκείου (πέρα από τις ενστάσεις και τις καταγγελίες, κρίθηκε ως το χειρότερο βιβλίο της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης από περσινή έρευνα της ΟΛΜΕ), δύσκολα θα μπορούσε κάποιος να μιλήσει για «καλό προηγούμενο». Αναμένεται η συνέχεια.

Σε ό,τι αφορά το έτερο πεδίο μάχης περί την εκμάθηση της Ιστορίας, δηλαδή το βιβλίο της Ε' τάξης, η βασική κριτική επικεντρώνεται σε δύο άξονες:

* Στην παρουσίαση των άλλων λαών σε σχέση με τους Ελληνες με τρόπο που υποβαθμίζεται ο πολιτισμός και η αξία της ιστορικής διαδρομής των πρώτων.

* Την καταγραφή των κοινωνικο-οικονομικών δομών, αντιθέσεων και συγκρούσεων κατά τα «Βυζαντινά χρόνια» (καθώς πρόκειται για την περίοδο που πραγματεύεται το βιβλίο), με εξωραϊσμένη γραφή η οποία οδηγεί σε συμβιβαστική ανάγνωση των κοινωνικών εξελίξεων.

Συγκεκριμένα:

* Στο πρώτο κεφάλαιο «Οι Ελληνες και οι Ρωμαίοι» η γνώση για τα επιτεύγματα των πρώτων είναι πολύ πλούσια, ενώ των τελευταίων περιορίζεται σε δύο φράσεις οι οποίες ενημερώνουν για την ανάπτυξη της λατινικής γλώσσας και την προσπάθεια μετάφρασης σ' αυτήν των (και θεατρικών) έργων αρχαίων Ελλήνων συγγραφέων (σελ. 12). Δεν έχουν μεταφερθεί από το παλιό βιβλίο οι αναφορές στη ρωμαϊκή πρόοδο σε τομείς όπως νομοθεσία, αρχιτεκτονική, διοίκηση, έργα, πολιτισμός, δημιουργία λατινικής γλώσσας κ.ά.

* Στο επόμενο κεφάλαιο «Η Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία μεταμορφώνεται» η ελληνική γλώσσα εμφανίζεται ως η γλώσσα που συμβάλλει στην «εξημέρωση των κατοίκων» του Βυζαντίου, σύμφωνα τουλάχιστον με το παρατιθέμενο κείμενο «Ετσι μεγάλωσε το Βυζάντιο» από την «Εισαγωγή στη Βυζαντινή Ιστορία» του Κ. Αμαντου (σελ. 24).

* Ανάλογη αναφορά όχι στην πολιτιστική ανάπτυξη των Αράβων αλλά στον δανεισμό των δικών μας στοιχείων πολιτισμού εντοπίζεται στο κεφάλαιο «Το βυζαντινό κράτος και οι γειτονικοί λαοί» (ενότητα «Το βυζαντινό κράτος και οι Αραβες», σελ. 60). Καμία αναφορά στους τομείς όπου μεγαλούργησαν οι Αραβες (μαθηματικά, χημεία, αρδευτικά έργα, ταπητουργία, τα κοσμολάλητα αραβουργήματα κ.ά.).

* Στην ενότητα «Η καθημερινή ζωή στην Αρχαία Ρώμη» (του πρώτου κεφαλαίου), η πραγματικότητα της κοινωνικής ανισότητας αναδεικνύεται μόνο από φωτογραφίες (κατοικιών φτωχών και πλουσίων, σελ. 17). Σε αντίθεση με τα κείμενα που περιγράφουν μια μάλλον ευχάριστη καθημερινότητα όπου «πλούσιοι και φτωχοί πήγαιναν στις γιορτές» (σελ. 19).

- Στις ίδιες σελίδες προσεγγίζεται και το φαινόμενο των δούλων. Μόνο που εξαντλείται στην πληροφορία πως «...Ολα αυτά τα φρόντιζαν οι δούλοι, που έμεναν μόνιμα εκεί». Προφανώς πήγαν περίπατο (ή στις... γιορτές μαζί με τους πλούσιους και τους φτωχούς) και οι απάνθρωπες συνθήκες, ο εξευτελισμός της ανθρώπινης ύπαρξης αλλά και η σημασία του φαινομένου των δούλων στις πολιτικές επικράτησης (μέσα και από πολέμους) όσο και στην ιστορία των κοινωνικών εξεγέρσεων. Η εξέγερση του Σπάρτακου, για παράδειγμα, έμεινε στο παλιό βιβλίο.

* Με αντιστοίχως απλουστευτική λογική περιγράφεται η «στάση του Νίκα» στο κεφάλαιο «Το Βυζάντιο, μια δύναμη που μεγαλώνει» και τη χαρακτηριστικά τιτλοφορούμενη ενότητα «Οι δήμοι αναστατώνουν την πρωτεύουσα με τη "στάση του νίκα"». Οχι, δεν παρουσιάζεται ως κοινωνική εξέγερση έναντι τις αντιλαϊκής πολιτικής του Ιουστινιανού, αλλά ως αντίδραση «στασιαστών» που κατέληξε όχι στη σφαγή αλλά στο να «χάσουν τη ζωή τους 30.000 άνθρωποι» (σελ. 45).

Βέβαια, στο τέλος αναφέρεται πως «οι αγώνες του ιπποδρόμου διακόπηκαν και κάθε φωνή λαϊκής διαμαρτυρίας σώπασε», ανεξάρτητα αν φαίνεται μάλλον άσχετο με τα προηγούμενα. Ειδικά για δεκάχρονα παιδιά.

Ισως γι' αυτό προβλέπονται τα projects. Είναι βέβαιο, πάντως, ότι εγείρουν πολλές από τις προσδοκίες για ουσιαστική διδασκαλία, εμπέδωση και κυρίως την καλλιέργεια της «κριτικής σκέψης», βασική επιδίωξη του νέου συστήματος και των νέων βιβλίων. Το ίδιο και τα βιβλία του δασκάλου. Πολύ περισσότερο όμως ο ίδιος ο δάσκαλος.

- Για την ιστορία, το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο, σε ό,τι αφορά το βιβλίο της Ιστορίας της Ε' τάξης, περιορίστηκε σε όχι σπουδαίες παρεμβάσεις, καθώς, με τα Παροράματα που εξέδωσε, προέβη σε γραμματικές, συντακτικές και εκφραστικές διορθώσεις. Ωστόσο, η μία ουσιαστική αλλαγή που προτείνει είναι ενδεικτική.

Στην ενότητα «Η τέταρτη σταυροφορία και η άλωση της Κωνσταντινούπολης από τους Φράγκους» διορθώνει τη φράση: «το πιο φρικτό έγκλημά τους» με τη φράση «η χειρότερη πράξη τους» . Δηλαδή, η λεηλασία και η απογύμνωση της Αγίας Σοφίας από τα ιερά της σκεύη, όπως αναφέρεται στη συγκεκριμένη πρόταση (σελ. 92).

Ομοίως, επιδιορθωτικές της έκφρασης και της γραμματικής είναι οι παρεμβάσεις του Π.Ι. στα βιβλία της Ιστορίας της Δ' και Γ' τάξης. Μοναδική εξαίρεση αποτελούν οι (πολλές, είναι η αλήθεια) συμπληρώσεις στοιχείων (κυρίως αναφορά πηγής) για τις φωτογραφίες που φιλοξενούνται στα δύο βιβλία. Αλλά και στο βιβλίο της Ε' τάξης. *



--------------------------------------------------------------------------------

«Τα περισσότερα βιβλία σε μέτριο έως πολύ κακό επίπεδο»


Μαριάννα Ψύλλα, επίκουρος καθηγήτρια στο Τμήμα Επικοινωνίας, Μέσων και Πολιτισμού του Παντείου


Βιβλία προσεγμένα, καλές δουλειές, που δεν διαμορφώνουν όμως τον κανόνα, διακρίνει ανάμεσα στα νέα σχολικά εγχειρίδια η Μαριάννα Ψύλλα, επίκουρος καθηγήτρια στο Τμήμα Επικοινωνίας, Μέσων και Πολιτισμού του Παντείου. Την ρωτήσαμε εάν τα νέα βιβλία προάγουν την πολιτική σκέψη των παιδιών και μεταξύ άλλων μάς είπε:


«Είχα την ευκαιρία να μελετήσω τα βιβλία της γλώσσας των μικρών τάξεων του Δημοτικού (Α'-Β') στο πλαίσιο έρευνας του μεταπτυχιακού Τμήματος Ψυχολογίας των ΜΜΕ. Πρόκειται για μια τελείως διαφορετική προσέγγιση σε σχέση με τα βιβλία που είχαμε γνωρίσει ως μαθητές, αλλά και εκείνα που διδάχτηκαν τα παιδιά μου (μαθητές τώρα της Δευτεροβάθμιας). Εισάγουν τον μαθητή σε έναν διάλογο, μια ενεργητική εμπέδωση των εννοιών, σε θεματικές έντονου και σύγχρονου κοινωνιολογικού περιεχομένου.

Μεγάλη διαφορά είναι, για παράδειγμα, οι φωτογραφίες που εμφανίζουν την τάξη ενός ελληνικού σχολείου και ανάμεσα στα παιδιά Ελληνάκια, Αλβανάκια και μαυράκια με τα ονόματά τους. Η διαπολιτισμικότητα είναι θέμα που αφορά την ελληνική κοινωνία.

Σε αντίθεση με τα παλιότερα βιβλία, που ήταν θεμελιωμένα στο τρίπτυχο "πατρίδα-θρησκεία-οικογένεια", τα νέα αναγνωστικά αποφεύγουν εικόνες με την κλασική παραδοσιακή οικογένεια και εισηγούνται τη διαμόρφωση σύγχρονης αντίληψης για την ατομική και συλλογική ταυτότητα του Ελληνα.

Επιμελημένη θεωρώ και τη δουλειά που έχει γίνει για το βιβλίο της Ιστορίας της Γ' Γυμνασίου (Νεότερη Ελληνική και Ευρωπαΐκή), που γνώρισα μέσω του γιου μου. Καλλιεργούνται θέματα και σκέψεις γύρω από σημαντικά γεγονότα (Γαλλική και Αμερικανική Επανάσταση, Διαφωτισμός), υπάρχουν παραπομπές σε κείμενα και πηγές εκείνης της εποχής, που εμπλουτίζουν το κείμενο και καλούν τον μαθητή σε διάλογο. Θέτουν ερωτήματα με αμεροληψία στο ιδεολογικοπολιτικό επίπεδο και σφαιρική καταγραφή.

Δυστυχώς, όμως, οι παραπάνω πολύ καλές περιπτώσεις δεν διαμορφώνουν τον κανόνα. Για όλα τα υπόλοιπα βιβλία που έχω δει μπορώ να πω πως υπάρχουν βελτιώσεις αλλά κινούνται σε επίπεδο μέτριο έως πολύ κακό (παράδειγμα το βιβλίο Ιστορίας της Β' Γυμνασίου).

Ανάγκη επιμόρφωσης

Σε κάθε περίπτωση, όμως, το εγχειρίδιο από μόνο του δεν μπορεί να καλύψει την εκπαιδευτική και παιδαγωγική ανάγκη όσο ο ίδιος ο εκπαιδευτικός. Σημαντικό ζήτημα είναι η επιμόρφωση των διδασκόντων πάνω στα νέα βιβλία. Δεν αρκεί να έχει γίνει καλή δουλειά στο βιβλίο, εάν ο εκπαιδευτικός δεν έχει τη δυνατότητα να αντιληφθεί το πνεύμα του. Η ευθύνη ανήκει στο υπουργείο, που έφτασε στο σημείο να επιμορφώνει κάποτε εκπαιδευτικούς στα νέα βιβλία χωρίς αυτά να έχουν καν κυκλοφορήσει»...



Πηγή: Εφημερίδα ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ, 19/01/2009

Βιβλία Γεωγραφίας: Καλή επιτυχία στην περιπλάνηση

Γεωγραφία Ε', ΣΤ' Δημοτικού


Μάθημα αποπροσανατολισμού


ΕΡΕΥΝΑ: ΕΛΕΝΑ ΒΑΡΙΝΟΥ, ΑΝΝΑ ΑΝΔΡΙΤΣΑΚΗ, ΑΡΗΣ ΧΑΤΖΗΓΕΩΡΓΙΟΥ







«Καλή επιτυχία στην περιπλάνηση» εύχονται στο εισαγωγικό τους σημείωμα οι συγγραφείς της Γεωγραφίας στους μαθητές της Ε' Δημοτικού, βιβλίου που περιλαμβάνει βασικά και ειδικότερα γνωστικά αντικείμενα για τη γεωμορφολογία, τις οικονομικές δραστηριότητες και τις αναπτυξιακές δυνατότητες της χώρας μας, αλλά και για τη φύση και τον πολιτισμό μας. Ο εμπλουτισμός των γνωστικών αντικειμένων -από τις κατευθυντήριες γραμμές της νέας παιδαγωγικής προσέγγισης- αποτυπώνεται με σαφήνεια στις προθέσεις των συγγραφέων και του αντίστοιχου βιβλίου της Στ' τάξης, «όπου το ταξίδι γίνεται πιο μακρινό».


Με αφετηρία το Σύμπαν, από τις οροσειρές, τους ωκεανούς και τα τροπικά δάση, η φιλοσοφία του βιβλίου υπαγορεύει την περιήγηση των μαθητών στον πολιτισμό ανά τον πλανήτη, διά της προσέγγισης γλωσσών, θρησκειών και κοινωνικών συστημάτων. Διαδοχικά, καλλιεργείται η οικολογική συνείδηση, η προσαρμογή ενεργειών και δραστηριοτήτων στην ορθή χρήση των φυσικών πόρων, η διαμόρφωση τελικά υπεύθυνων πολιτών με ικανότητα θετικής παρέμβασης στις παγκόσμιες εξελίξεις.

Η αναφορά στην πυξίδα, ωστόσο -στις πρώτες σελίδες του βιβλίου της Ε'- ως οργάνου προσανατολισμού, αποδεικνύεται απαραίτητη πληροφορία για τους μαθητές των δύο τελευταίων τάξεων του δημοτικού σχολείου, αφού προ των διορθώσεων του Π.Ι. κινδύνευαν να αφομοιώσουν:

* Την αντίθετη της παγίας τοποθέτηση ως προς τα σημεία του ορίζοντα (σ.σ. ο Θεόβουλος που τα υποδεικνύει στη σελίδα 22 μπερδεύτηκε με την Ανατολή και τη Δύση).

* Τη συγκρότηση της χλωρίδας από αυτοφυή, αποκλειστικά, φυτά.

* Το σύνολο των κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ενωσης να αθροίζεται στα 25 (όσα και προ της διεύρυνσης της Ε.Ε. το 2007).

«Μαθαίνω την Ελλάδα» (βιβλίο Γεωγραφίας Ε' Δημοτικού):

Η α' ενότητα του βιβλίου, που προσεγγίζει τη χρήση του χάρτη ως εργαλείου απεικόνισης της επιφάνειας της Γης, αλλά και επικοινωνίας και γνώσης, περιλαμβάνει παραμέτρους όπως οι αλλαγές που προκαλούνται από τα φυσικά φαινόμενα και τις ανθρώπινες παρεμβάσεις στο τοπίο.

Στη σελ. 11, αντικαθίσταται το δεύτερο τοπίο της εικόνας που εμφανίζει περιοχή σε διαφορετικές χρονικές περιόδους, διότι όπως αναφέρεται στα σχετικά του μαθήματος παροράματα «με τη διάβρωση τα βουνά δεν γίνονται πιο ογκώδη, αλλά στρογγυλεύουν».

Στη σελ. 22, προκειμένου να μάθουν τα παιδιά να προσδιορίζουν ορθώς τα σημεία του ορίζοντα, η σχετική εικόνα αναστρέφεται (βλ. Θεόβουλο που προσανατολίζεται ανάποδα).

Δύο σελίδες πιο κάτω, όπου και εκτείνεται το μάθημα του προσανατολισμού, ο αναγνώστης, στην προκειμένη περίπτωση ο 10χρονος μαθητής, στη θέση του ενθέτου προαιρετικής ανάγνωσης συναντά κείμενο (αγνώστου συγγραφέα) στα όρια του εθνικοπατριωτικού ξεσπάσματος:

- «Το Ορμένιο... στέκεται σκοπός στα ελληνοβουλγαρικά σύνορα, κούτελο του ελληνικού σώματος».

- «Η Γαύδος... μοιάζει με τα ακροδάχτυλα του πόδα της Ελλάδας... Η Ελλάδα πατάει γερά»!

- «Η Μεγίστη, πρώτη χαιρετά τον ήλιο το πρωί... θυμίζοντας πως οι αγέρηδες φυσάνε ελεύθεροι και οι Ελληνες φυσάνε τα στήθη τους με ανεξαρτησία!».

- Οι Οθωνοί... κρατούν τα κλειδιά για την πύλη της Αδριατικής. Οι κλειδοκράτορες του '40».

Το απόσπασμα αντικαθίσταται από το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο με κείμενο αποκλειστικά γεωπολιτικό των περιοχών που αναφέρονται.

Στη σελ. 39, στην πινακογραφία που περιγράφει τη νησιωτική Ελλάδα, από το σύμπλεγμα των Σποράδων αποκλείεται η Σκύρος. Στα σχετικά του μαθήματος παροράματα, ζητείται να συμπεριληφθεί.

Το κεφάλαιο 27 του βιβλίου της Ε' Δημοτικού αναφέρεται στις φυσικές καταστροφές αλλά και στις ανθρώπινες δραστηριότητες που επιτείνουν στο περιβάλλον τις επιπτώσεις τους. Στη σελ. 91 π.χ. αναφέρεται πως ένας κεραυνός μπορεί να προκαλέσει πυρκαγιά στο δάσος, ωστόσο, ένα κομμάτι από γυαλί πεταμένο από τον άνθρωπο είναι δυνατό να υποστεί αυτανάφλεξη και να το καταστρέψει. Στην επόμενη σελίδα εξηγείται η «αυτανάφλεξη» στο γεωγραφικό γλωσσάριο («αυτόματη ανάφλεξη. Η ενέργεια κατά την οποία ένα εύφλεκτο υλικό αναφλέγεται από μόνο του σε μεγάλη αύξηση της θερμοκρασίας»), χωρίς ωστόσο να προηγηθεί η έννοια της «ανάφλεξης». Στα παροράματα ζητείται η προσθήκη της.

Παρόμοια με το συγκεκριμένο παραδείγματα που καταδεικνύουν την προχειρότητα της συγγραφής των νέων βιβλίων στοιχειοθετούν τις αιτιάσεις των ειδικών, οι οποίοι και επιμένουν πως τα σχολικά εγχειρίδια υπονομεύουν τη νέα μεθοδολογία της διδασκαλίας που στηρίζεται στη βάση της σπειροειδούς διάταξης της ύλης, διότι είτε παραλείπουν έννοιες είτε τις παρουσιάζουν ακροθιγώς.

«Μαθαίνω για τη Γη» (βιβλίο Γεωγραφίας Στ' Δημοτικού)

Λανθασμένοι χάρτες (16 συνολικά εντοπίστηκαν στη γεωγραφία και των δύο τάξεων), αναδιατυπώσεις, αναφορές που δεν συνάδουν με τα σημερινά δεδομένα, αλλά και ερωτηματικά που προκαλούνται από τις επιλογές των συγγραφέων εντοπίζονται στο βιβλίο της Στ' τάξης.

Στο 11ο κεφάλαιο του βιβλίου που πραγματεύεται τις ζώνες βλάστησης, στον ορισμό της χλωρίδας αναφέρεται πως αποτελείται αποκλειστικά από το σύνολο αυτοφυών φυτών (σελ. 45). Η λέξη «αυτοφυών» διαγράφεται από το γεωγραφικό γλωσσάριο, μετά την παρέμβαση του Π.Ι.

Στο 24ο κεφάλαιο, στην ενότητα για τις ηπείρους, παρατίθεται στο ένθετο προαιρετικής ανάγνωσης ο γνωστός μύθος για την Ευρώπη, σύμφωνα με τον οποίο ο Δίας ερωτεύεται τη βασιλοπούλα της Φοινίκης, μεταμορφώνεται σε ταύρο και ίπταται μαζί της ώς την Κρήτη (σελ. 86). Από το Π.Ι. αφαιρέθηκαν τα φτερά από τον ταύρο, προς αποφυγήν της σύγχυσης των μαθητών(;).

Ενδεικτικό σημάδι προχειρότητας στη σελ. 100 που βγάζει μάτι, αφού στη σχετική με τους κατοίκους και τα κράτη της Ευρώπης (κεφ. 29) πινακογραφία, το τυπογραφικό λάθος έπεσε στον πληθυσμό της χώρας μας. Οι κάτοικοι της Ελλάδας ανέρχονται κατά το βιβλίο σε «0.964.020». Το πρόσεξαν και οι διορθωτές του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου.

Στο 33ο κεφάλαιο, που περιλαμβάνει τις πληροφορίες για την Ευρωπαϊκή Ενωση, η απροσεξία των υπευθύνων για την ανανέωση της σχολικής ύλης εκτείνεται στις σελίδες 112-114. Τα κείμενα, οι πίνακες και οι χάρτες διορθώνονται με την προσθήκη της τελευταίας διεύρυνσης το 2007 κατά την οποία εντάχθηκαν στην Ε.Ε. η Βουλγαρία και η Ρουμανία.

Στην ενότητα για την Ασία, στο 34ο κεφάλαιο του βιβλίου, παρατίθενται οι πληροφορίες για τη θέση και το φυσικό περιβάλλον της ηπείρου. Στα στοιχεία για την Κασπία λίμνη αναφέρεται ο οξύρρυγχος «που γεννά τα μικροσκοπικά μαύρα αυγά, από τα οποία γίνεται το γευστικό χαβιάρι». Αφαιρέθηκε φέτος ο προσδιορισμός «γευστικό» του αρχικού κειμένου, ενδεχομένως για να μην παροτρύνονται οι μαθητές -βάσει ελκυστικών εννοιών- σε ακριβές καταναλωτικές συνήθειες.

Στη σελ. 125 στην ενότητα για την Αφρική, το πλαίσιο με την ταυτότητα που εισάγει στο 37ο κεφάλαιο του βιβλίου, οι ποταμοί μετατρέπονται σε λίμνες. Η Βικτώρια, η Ταγκανίκα, η Νυάσσα αφαιρούνται από την θέση των ποταμών, που θα συμπληρωθούν ορθά, προσεχώς.

Η ακροβασία μεταξύ της σύγχρονης επιστημονικής προσέγγισης και της παλαιάς κοπής παραγωγής διδακτικού υλικού επανεμφανίζεται στη σελ. 128, στο ίδιο κεφάλαιο. Ο ορισμός της ημιέρημης έκτασης που περιλαμβάνεται στο γεωγραφικό γλωσσάριο καταγράφεται αρχικά ως «έκταση ηπειρωτική στην οποία η απρογραμμάτιστη βόσκηση εξαφάνισε το χορτάρι και τη μετέτρεψε σε άγονη περιοχή». Στα παροράματα εξηγείται ως «έκταση ηπειρωτική που βρίσκεται στα άκρα των ερήμων».

Ερωτηματικά προκαλεί η διαγραφή, άνευ αιτιολογίας, προαιρετικής ομαδικής δραστηριότητας που αναφέρεται στις φυλετικές διακρίσεις, στην ενότητα για την Αφρική, με την οποία προκρίνεται η συνεργασία μαθητών και εκπαιδευτικών στη συλλογή πληροφοριών για τη ζωή και τον αγώνα του Νέλσον Μαντέλα. «Ο κοινωνικός ρατσισμός, για τον οποίο αγωνίστηκε, μήπως εξακολουθεί να υπάρχει και σήμερα σε πολλά μέρη του πλανήτη μας; Ας το ερευνήσουμε». Το ιδεολογικό κατηγόρημα που περιλαμβάνεται στο ζητούμενο κρίθηκε βαρύ προς αφομοίωση.


--------------------------------------------------------------------------------

Κάθε τάξη και καημός


Τα «αγκάθια» που συναντούν δάσκαλοι και μαθητές (και... γονείς) σε κάθε τάξη:

Α' τάξη - Μελέτη Περιβάλλοντος

Σύμφωνα με το αναλυτικό πρόγραμμα, η διδασκαλία της ξεκινά από την αρχή της χρονιάς. Μόνο που τα εξάχρονα δεν έχουν μάθει ακόμα να διαβάζουν!

Β' τάξη - Μαθηματικά

Ενα από τα πιο δύσκολα βιβλία όλων των τάξεων του Δημοτικού. Με ύλη δύσκολη και συμπυκνωμένη, χωρίς συνοχή και κατακερματισμένη σε τέτοιο βαθμό, που αποδιοργανώνει τα παιδιά.

Γ' τάξη - Ιστορία

Είναι η πρώτη τάξη όπου η Ιστορία εισάγεται ως μάθημα. Τα παιδιά ξαφνιάζονται, δυσκολεύονται. Καλούνται να διαβάσουν μεγάλα κείμενα και να αφομοιώσουν τις πολλές πληροφορίες που περιλαμβάνονται σ' αυτά.

Δ' τάξη - Γλώσσα και Ιστορία

Η Γλώσσα έχει απαιτητική γραμματική και συντακτικό. Η Ιστορία γίνεται πολύ δύσκολη.

Ε' τάξη - Μαθηματικά

Το δυσκολότερο -με απόσταση- βιβλίο της Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης. Τρομάζουν όλοι. Εκπαιδευτικοί, παιδιά, γονείς και οι συν αυτώ.

Στ' τάξη - Γλώσσα

Εκτός από τον υψηλό βαθμό δυσκολίας, στο συγκεκριμένο βιβλίο είναι κυρίαρχο το φαινόμενο των αμφιλεγόμενων επιλογών ως προς τη θεματολογία. Είναι, ακόμα, έντονες οι επισημάνσεις για το μέγεθος της συμβολής του βιβλίου στη γλωσσική εξέλιξη των παιδιών με κεφάλαια όπως οι «Συσκευές». Ανάμεσα σε άλλα, διευκολύνεται η εντρύφηση στο εγχειρίδιο χρήσης μιας καφετιέρας. Δεν λείπει η παραμικρή λεπτομέρεια.

Χαρακτηριστική η διαφορά τού χθες με το σήμερα σε ενότητες όπως τα Χριστούγεννα. Εξιστορούνται και τα «Χριστούγεννα του υπολογιστή».


Πηγή: Εφημερίδα ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ, 16/01/2009

Βιβλία Μαθηματικών: αναρίθμητα λάθη

Μαθηματικά Α', Β', Γ', Δ', Στ' Δημοτικού


Αναρίθμητα... τα λάθη


ΕΡΕΥΝΑ: ΑΡΗΣ ΧΑΤΖΗΓΕΩΡΓΙΟΥ, ΕΛΕΝΑ ΒΑΡΙΝΟΥ, ΑΝΝΑ ΑΝΔΡΙΤΣΑΚΗ








Ενα στα τρία λάθη, που επισήμως αναγνωρίζει το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο, αφορά τα βιβλία των Μαθηματικών. Σε αυτά, όμως, οφείλουμε να προσθέσουμε αβλεψίες και μπερδεμένες διατυπώσεις που δεν αναφέρονται, αλλά και μια σειρά άλλων επιλογών που μαζί με τη μαθηματική σκέψη εισάγουν τα παιδιά και στον «όμορφο κόσμο, ηθικό, αγγελικά πλασμένο» των ενηλίκων...


Βάσει των νέων εγχειριδίων, οι μαθητές της Στ' ενημερώνονται μέσα από προβλήματα που καλούνται να λύσουν όχι μόνο για το τι σημαίνει «γενιά των 700 ευρώ», αλλά και το πόσο... κουραστική είναι μια πορεία ειρήνης. Τα επίσημα Παροράματα του Π.Ι. δεν ασχολούνται με τέτοια ζητήματα -τουναντίον εντοπίζουν και ζητούν να διορθωθεί ένας πίνακας που υπάρχει στο βιβλίο του μαθητή στη σελίδα 29.

Παιδεία και CIA

Στον συγκεκριμένο πίνακα αναφέρονται οι πληθυσμοί των πολυπληθέστερων χωρών (Κίνα, Ινδία, ΗΠΑ) και της υφηλίου και από κάτω αναφέρεται ως πηγή το βιβλίο «The World Factbook 2003» της CIA, της διάσημης Αμερικανικής Υπηρεσίας Πληροφοριών!!! Το Π.Ι. ζητεί να αλλάξουν οι αριθμοί και να μπει ως πηγή το Στατιστικό Δελτίο του ΟΗΕ για το 2007. Στην ιστοσελίδα του Π.Ι. (www.pi-schools.gr) πάντως, όπου υπάρχουν τα εγχειρίδια σε ηλεκτρονική μορφή, η CIA επιμένει να παραμένει ως πηγή, ενώ στο βιβλίο που αγοράσαμε από βιβλιοπωλείο, έχει εξαφανιστεί χωρίς, όμως, να αλλάξουν τα νούμερα βάσει του ΟΗΕ...

Ωρομίσθιοι

Στο τεύχος εργασιών α' της Στ' τάξης (σελ. 26) υπάρχει ένα πρόβλημα (μαθηματικό και όχι κοινωνικό), που μιλά για τις προσλήψεις μιας αλυσίδας φαστφούντ που «απασχολεί 8 ωρομίσθιους υπαλλήλους σε καθένα από τα 5 καταστήματά της». Λέει ότι πληρώνονται με 4,5 ευρώ την ώρα και δουλεύουν 8 ώρες την ημέρα, 20 μέρες τον μήνα. Δεν ρωτά όμως τι μισθό παίρνει κάθε ωρομίσθιος (ή πώς τα βγάζει πέρα με αυτόν), αλλά «πόσα είναι τα έξοδα της επιχείρησης για μισθοδοσία κάθε μήνα και κάθε χρόνο»...

Αστυνομικά μαθηματικά

Στο πνεύμα του βιβλίου Θρησκευτικών της Ε' που σημείωνε ότι οι διαδηλώσεις δεν αρκούν για την ειρήνη στον κόσμο, είναι και το πρόβλημα στο τεύχος εργασιών β' (σελ. 36), βάσει του οποίου οι 27 μαθητές της Στ' «συμμετείχαν όλοι με μεγάλη χαρά στην πορεία για την παγκόσμια ειρήνη», η οποία όμως «ήταν πολύ κουραστική γιατί διέσχισαν ολόκληρη την πόλη». Για να μην υπάρχουν μάλιστα κενά, σημειώνεται ότι «πίσω τους, τους συνόδευαν τα αστυνομικά αυτοκίνητα που κινούνταν αργά, με ταχύτητα πέντε χιλιομέτρων την ώρα»!! Για ΜΑΤ και τόνους δακρυγόνων δεν αναφέρει κάτι πάντως...

Προφητείες

Ενώ όμως τα βιβλία, που πρωτογράφονταν κάπου στο 2004, προβάλλουν τόσο έντονα στοιχεία της σημερινής επικαιρότητας, φαίνεται ότι δεν είχαν αναλόγως προφητικές ιδιότητες σε άλλα θέματα. Για παράδειγμα, στη σελ. 82 του βιβλίου μαθητή παρατίθεται, ανάμεσα στα ποσά που κρατούν μονίμως σταθερή τιμή (σημείο τήξης του νερού, ύψος Ολύμπου, άθροισμα γωνιών τετραγώνου), και το «κόστος της τηλεφωνικής μονάδας». Στα επίσημα παροράματα του Π.Ι. ζητείται η διόρθωση αυτού του λάθους, όπως και πλήθους άλλων από τα απλούστερα τυπογραφικά έως τα πιο σύνθετα, καθώς τα βιβλία της Στ' εμπεριέχουν μεγάλο αριθμό ασκήσεων, κανόνων και παραδειγμάτων. Ενδεικτικά, στη σελ. 50, το βιβλίο μαθητή επιμένει ότι οι αριθμοί 4 και 9 δεν έχουν κανένα κοινό διαιρέτη (το 1 δεν μετράει;), σε πρόβλημα της σελίδας 44 το 1.000.000 μεταμορφώνεται αίφνης σε 10.000.000, στη σελ. 76 το κλάσμα 1/8 εμφανίζεται μεγαλύτερο του 1/25 και στη σελ. 38 του β' τεύχους εργασιών το καράβι που ταξιδεύει με 16 μίλια την ώρα διανύει σε 5 ώρες 96 μίλια και σε 6 ώρες 128 μίλια...

Παιδεία τουρισμού

Τα Μαθηματικά που, ως πρώην υπουργός Τουρισμού, ενδεχομένως θα συμπαθήσει περισσότερο ο νέος υπουργός Παιδείας Αρης Σπηλιωτόπουλος είναι εκείνα της Δ' Τάξης, καθώς στη σελ. 24 του βιβλίου μαθητή, προκειμένου να μάθουν πρόσθεση και αφαίρεση, τα παιδιά «περνούν το Σαββατοκύριακο στο χιονοδρομικό κέντρο Καλαβρύτων», κάνουν «σκι στο χιόνι» και «αναρρίχηση» και τρώνε «γάλα με κρουασάν».

Εκεί που τα παιδιά θα μπερδευτούν εντελώς είναι με το θέατρο, καθώς στη σελ. 21 στο ένα πρόβλημα αναφέρεται ότι την απογευματινή παράσταση παρακολούθησαν 32 ενήλικες και 65 παιδιά, στο επόμενο ότι για απογευματινή και βραδινή παράσταση πουλήθηκαν 300 εισιτήρια, ενώ πριν έχουν ενημερωθεί ότι το θέατρο έχει 160 θέσεις. Την παρεξήγηση αναλαμβάνουν να λύσουν τα Παροράματα του Π.Ι., όπως κάνουν και σε άλλα σημεία. Ενδεικτικά αναφέρουμε τη σελ. 105, όπου ο «Λαμπίτσας» (μια φιγούρα λάμπας με χέρια και πόδια) καλεί τα παιδιά να «δουν έναν έξυπνο τρόπο» για να πολλαπλασιάζουν έναν αριθμό, π.χ. το 13 με το 5, το 50 ή το 500. Η ιδέα είναι να τους πει να πολλαπλασιάζουν το 13 με το 10, το 100 ή το 1.000 και μετά να βρίσκουν το μισό, αλλά στο βιβλίο το 13 έχει μεταμορφωθεί δαιμονικά σε 132 και όποιον πάρει ο Χάρος... Αλλού μάλιστα (σελ. 31) ο Λαμπίτσας, μεθυσμένος από τη λάμψη του, γράφει ότι 3.600:30=360!

Τροχαία παροράματα

Λάθη εντοπίζουν τα επίσημα παροράματα και στα βιβλία της Γ' Δημοτικού. Ομως, στο τεύχος εργασιών γ', σελ. 16, όπου ο πολλαπλασιασμός του 73 με το 54 γίνεται αναλυτικά, το γινόμενο προκύπτει παραδόξως 3.650, χωρίς το λάθος να εντοπίζεται αν και εντοπίζονται άλλα στην απέναντι σελίδα 17 και την προηγούμενη 15. Το καλύτερο όμως συμβαίνει στη σελ. 101 του βιβλίου μαθητή, όπου υπάρχει το γνωστό σήμα του ΚΟΚ για απαγόρευση στάσης και στάθμευσης σε οχήματα άνω των 3,5 τόνων, αλλά το πρόβλημα ρωτά ανερυθρίαστα: «Ποιο από τα παρακάτω αυτοκίνητα (φορτηγό, λεωφορείο, ΙΧ, με αναγραφόμενο το βάρος καθενός) απαγορεύεται να περάσει;».

Παιδικός ανασχηματισμός

Εμπλεα αβλεψιών και τα βιβλία της Β' Δημοτικού. Εδώ ξεχωρίζουν λάθη που θυμίζουν ηλικιωμένο κύριο που μπερδεύει τα ονόματα... Εξηγούμεθα: Από την αρχή της χρονιάς, οι επτάχρονοι μαθητές γνωρίζουν εννέα παιδικές φιγούρες με τα ονόματά τους, που θα πρωταγωνιστήσουν στις ασκήσεις, τα προβλήματα και την περιπέτεια της γνώσης. Σε πολλές περιπτώσεις, τα τέσσερα από αυτά θα αλλάξουν όνομα και θα εμφανίζονται η Μαρίνα ως Σαβίνα, ο Σπύρος ως Μιχάλης, η Ελένη ως Αννα και ο Πέτρος ως Λευτέρης.

Δελφίνι Ορκα

Ξεχωρίζει όμως στη σελ. 36 του βιβλίου μαθητή (τεύχος β'), το δελφίνι Ορκα (!) που όταν γεννιέται «ζυγίζει 210 κιλά», «τρώει 100 κιλά ψάρια την ημέρα» και «βουτάει μέχρι 350 μέτρα». Στο ίδιο τεύχος σελ. 6, το Π.Ι. μας ζητά να διορθώσουμε τα λάθος νούμερα που λένε η Μαρίνα και ο Πέτρος, αλλά δεν ζητά να αφαιρεθεί η ερώτηση που ακολουθεί στο βιβλίο: «Ποια παιδιά υπολόγισαν λάθος;»...

Ξεφούσκωτο μπαλόνι

Στα βιβλία της Α' τάξης, σύγχυση μπορεί να προκαλέσει η ερώτηση στην άσκηση της σελίδας 44 του βιβλίου μαθητή (τεύχος β'): «Πόσες είναι οι χάντρες σε κάθε αριθμητήριο;», αντί για το σωστό «πόσες είναι οι χάντρες που έχουμε ξεχωρίσει σε κάθε αριθμητήριο». Αλλά και η απαίτηση στη σελ. 16 του τεύχους εργασιών α' να βάλουν τα παιδιά «σε κύκλο» τέσσερα ή πέντε σκίτσα που βρίσκονται το ένα δίπλα στο άλλο. Το πρόβλημα είναι ότι τέσσερις σελίδες νωρίτερα, τα εξάχρονα έχουν μάθει με κόπο τι σημαίνει κύκλος, αλλά τώρα για να «κυκλώσουν» τα σκίτσα πρέπει να φτιάξουν μια γραμμή που παραπέμπει σε ξεφούσκωτο μπαλόνι...

* Με τα βιβλία Μαθηματικών της Ε' ασχοληθήκαμε ξεχωριστά στην πρώτη συνέχεια της έρευνάς μας.



--------------------------------------------------------------------------------

Δάσκαλοι σε απόγνωση...


ΕΡΕΥΝΑ: ΑΡΗΣ ΧΑΤΖΗΓΕΩΡΓΙΟΥ, ΕΛΕΝΑ ΒΑΡΙΝΟΥ, ΑΝΝΑ ΑΝΔΡΙΤΣΑΚΗ


Φωτιά πήρε το Διαδίκτυο στις αρχές του Σεπτεμβρίου, όταν, λίγες ημέρες πριν από την έναρξη της φετινής σχολικής χρονιάς, οι δάσκαλοι άρχισαν να ξεφυλλίζουν τα καινούργια βιβλία. Παραθέτουμε αυτούσιο απόσπασμα διαλόγου μεταξύ εκπαιδευτικών, από αυτούς που -εξακολουθούν να- κατακλύζουν τις εκπαιδευτικές πύλες:*

- Τα μαθηματικά της Τετάρτης μού φαίνονται πολύ περίεργα. Είναι η πρώτη φορά που θα έχω Τετάρτη. Νομίζω πως με μπερδεύουν. Επίσης, τα project στην Ιστορία και τη Μελέτη Περιβάλλοντος κατά πόσο είναι εύκολο να γίνουν; Μου φαίνονται όλα βουνό. Μήπως τα νέα βιβλία ζητούν τα πάντα από μας; Τι να πρωτοκάνει ο άμοιρος ο δάσκαλος; Θα έχει λέει τον ρόλο του οργανωτή και του συντονιστή, θα δουλεύει με ομαδοσυνεργατική, οι μαθητές θα είναι ενεργητικοί στη μάθηση κ.λπ. Αναρωτιέμαι, εγώ που έμαθα ό,τι έμαθα με το παλιό σύστημα έπαθα τίποτα;

-Ναι, έπαθες, γράφεις με κεφαλαία...

- Η αλήθεια είναι ότι όταν πρωτοβλέπεις τα βιβλία της Δ'τάξης σε πιάνει ένας πανικός. Μην αγχώνεσαι. Τα φετινά τεταρτάκια έχουν ήδη διδαχθεί δύο χρονιές με τη νέα μεθοδολογία και θα είναι καλύτερα τα πράγματα, θα σε οδηγήσει και το τμήμα σου.

Στα μαθηματικά θα βρεις και ασκήσεις που μοιάζουν χωρίς σκοπό, αντικατάστησέ τες με άλλες δικές σου. Επίσης, θα χρειαστείς περισσότερο χρόνο για τη διαίρεση και την αναγωγή στη μονάδα από ό,τι υπολογίζουν οι συγγραφείς του βιβλίου.

- Ευχαριστώ. Πάντως όταν είσαι μακριά, είναι πολύ δύσκολο μες στη στεναχώρια σου να διδάσκεις. Αλλά βλέπεις, πρέπει να το κάνουμε, με όσα προβλήματα έχουμε. Ελικρινά, νιώθω τεράστια απογοήτευση με τον διορισμό μου.

- Είναι δύσκολος ο πρώτος καιρός της προσαρμογής. Θα δεις, θα περάσει ο χρόνος γρήγορα... άλλωστε υπάρχουν και οι μεταθέσεις, οι αποσπάσεις...

- Τα βιβλία της Στ' τάξης τα έχετε δει; Κι όταν μάλιστα κλήθηκα να τα διδάξω σε εκτάκια που τα προηγούμενα πέντε χρόνια δούλευαν με τα παλιά βιβλία... εκεί να δείτε χαμός!

- Συνάδελφοι, έχω Στ'. Τι γίνεται με το μάθημα της Ιστορίας; Μπορεί κάποιος να με διαφωτίσει;

- Μετά το πολεμικό σκηνικό που στήθηκε με το βιβλίο Ιστορίας της Ρεπούση και την εκτέλεσή του, επανήλθε το παλιό παπαγαλίστικο βιβλιαράκι... Πάντως στο διδακτικό σκέλος του βιβλίου Ιστορίας που απεσύρθη... έχω τη γνώμη πως είναι πολύ καλό.



--------------------------------------------------------------------------------

...και επιμόρφωση άρπα κόλλα


ΕΡΕΥΝΑ: ΑΡΗΣ ΧΑΤΖΗΓΕΩΡΓΙΟΥ, ΕΛΕΝΑ ΒΑΡΙΝΟΥ, ΑΝΝΑ ΑΝΔΡΙΤΣΑΚΗ


Στην έλλειψη επαρκούς επιμόρφωσης αποδίδουν -εκτός καταγεγραμμένων αδυναμιών στα νέα αναλυτικά προγράμματα και λαθών στο εκπαιδευτικό υλικό- οι δάσκαλοι τις αγκυλώσεις που καλούνται να διαχειριστούν καθημερινά στις σχολικές αίθουσες. Διαμαρτυρήθηκαν έντονα για την εικονική διαδικασία, στην οποία κλήθηκαν το καλοκαίρι του 2006 -στα δύο μονοήμερα σεμινάρια που οργανώθηκαν, ενημερώθηκαν επί της μεθοδολογίας που επρόκειτο να εφαρμόσουν τον Σεπτέμβριο της ίδιας χρονιάς, χωρίς το νέο εκπαιδευτικό υλικό, αφού δεν ήταν ακόμη διαθέσιμο- αντιδρούν περισσότερο σήμερα, καθώς εντοπίζουν βιωματικά τα αποτελέσματα των εσπευσμένων διεργασιών υποδοχής του συστήματος.

Το πρόγραμμα επιμόρφωσης (χρηματοδοτούμενο με 170 εκατ. ευρώ κατά τα επίσημα στοιχεία του ΥΠΕΠΘ) διαρθρώθηκε σε τέσσερις φάσεις:

- Τον Δεκέμβριο του 2005 επιμορφώθηκαν οι σχολικοί σύμβουλοι των δύο πρώτων εκπαιδευτικών βαθμίδων, σε δύο τριήμερα σεμινάρια, χωρίς να έχουν τα βιβλία στα χέρια τους.

- Από τον Ιανουάριο έως τον Ιούνιο του 2006 οι σχολικοί σύμβουλοι κλήθηκαν να ενημερώσουν τους εκπαιδευτικούς της περιφέρειάς τους ανά τη χώρα.

- Το τελευταίο δεκαήμερο του Ιουνίου του 2006 περίπου 2.000 (700 κατά τη ΔΟΕ) εκπαιδευτικοί παρακολούθησαν διήμερο σεμινάριο, προκειμένου ως πολλαπλασιαστές να επιμορφώσουν το σύνολο των συναδέλφων τους.

- Από τις 4 έως τις 14 Σεπτεμβρίου του 2006 οι επιμορφωτές-πολλαπλασιαστές κλήθηκαν να ενημερώσουν τους 72.000 εκπαιδευτικούς της πρωτοβάθμιας για τα νέα βιβλία.

Η εισαγωγή των νέων βιβλίων και ο τρόπος επιμόρφωσης επί της διδασκαλίας τους αποτελούν, κατά τον πρόεδρο της ΔΟΕ, «μνημείο προχειρότητας στην ιστορία της ελληνικής εκπαίδευσης».

«Οι εκπαιδευτικοί είδαν για πρώτη φορά τα βιβλία που μπήκαν πριν από τρία χρόνια στο Δημοτικό, μαζί με τους μαθητές τους», δηλώνει. «Πιλοτική εφαρμογή δεν προηγήθηκε, κάτι που είχε αποτέλεσμα να μην εντοπιστούν και να μη διορθωθούν τα λάθη πριν από τη γενίκευσή τους» λέει ο Δημήτρης Μπράτης. Ο πρόεδρος της ΔΟΕ συνοψίζει τις καταγραφές της Ομοσπονδίας:

- Ασυμβατότητα της ύλης από τάξη σε τάξη.

- Πολλές και συμπυκνωμένες ενότητες.

- Απουσία κειμένων λογοτεχνικού και κοινωνικού περιεχομένου, που υπήρχαν στα προηγούμενα βιβλία.

- Δυσνόητες έννοιες και ατυχή παραδείγματα π.χ. στα Μαθηματικά.

- Εμμεση - άμεση διαφήμιση.

«Παρά τις παρατηρήσεις και τις επισημάνσεις των εκπαιδευτικών τα λάθη δεν διορθώθηκαν και τα βιβλία παραμένουν ίδια», καταλήγει.


Πηγή: Εφημερίδα ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ, 15/01/2009

Διάλογο για την παιδεία από μηδενική βάση ανακοίνωσε ο νέος Υπουργός Παιδείας

Διάλογος άνευ όρων και χωρίς προτάσεις



















Την εκπαιδευτική της πολιτική φαίνεται πως ανασχεδιάζει η κυβέρνηση, επιχειρώντας να «κλειδώσει» σε επόμενη πιθανή θητεία την κατάργηση των πανελλαδικών αλλά και την αλλαγή των διατάξεων περί πανεπιστημιακού ασύλου, ώστε να αποδυναμωθούν τα μέτωπα σε σχολεία και αμφιθέατρα.


Η δήλωση του Α. Σπηλιωτόπουλου, μετά τη συνάντησή του με τον πρωθυπουργό στο Μαξίμου, συνόψισε την προαναγγελθείσα από την περασμένη εβδομάδα στροφή πολιτικής -τη βάση της οποίας εκτιμάται πως εξυπηρέτησε ο ανασχηματισμός στο ΥΠΕΠΘ: «Tabula rasa».

Στον άγραφο πίνακα της νέας ηγεσίας του υπουργείου Παιδείας, που τοποθετεί πλέον σε «ανοιχτή ακρόαση» τους φορείς της εκπαιδευτικής κοινότητας, πιθανολογείται πως έχει σημειωθεί και το ζήτημα του πανεπιστημιακού ασύλου, παρά την πρόσφατη, εκ νόμου, μετατροπή των σχετικών διατάξεων.

Στη λατινική διάλεκτο του κ. Σπηλιωτόπουλου ανταποκρίθηκε η Αννα Διαμαντοπούλου, που χαρακτήρισε τη φράση του υπουργού «εύκολη απάντηση» -αναγνωρίζοντας εκλογική σκοπιμότητα- ενώ εκ παραλλήλου υποστήριξε πως η χώρα χρειάζεται απαντήσεις στο «quo vadis».

Από τις χθεσινές δηλώσεις του υπουργού Παιδείας, μετά το «πράσινο» του Μαξίμου, βεβαιώνεται ότι η κυβέρνηση, υπό την απειλή της κλιμάκωσης των αντιδράσεων της μαθητικής και φοιτητικής κοινότητας, επέλεξε να υιοθετήσει πρακτική της προηγούμενης προεκλογικής περιόδου της (κατάργηση πανελλαδικών Β' Λυκείου - μείωση εξεταζόμενων μαθημάτων στη Γ'τάξη).

Η φράση, άλλωστε, της Μαριέττας Γιαννάκου, που υπενθύμισε χθες στο ραδιόφωνο της ΕΡΤ πως την «αλλαγή των εισαγωγικών την είχα αποφασίσει εγώ», ήταν χαρακτηριστική: «Είναι το επόμενο βήμα στις μεταρρυθμίσεις».

«Κυρίαρχη προτεραιότητα στο θέμα της Παιδείας αποτελεί το πώς θα εξελιχθεί το Λύκειο και ασφαλώς ο τρόπος με τον οποίο τα παιδιά θα προχωρούν ακόμα πιο πέρα, στο επόμενο βήμα που είναι το πανεπιστήμιο», δήλωσε ο Α. Σπηλιωτόπουλος. Παρέπεμψε τα ζητήματα στον διάλογο -χωρίς, ωστόσο, να προσδιορίσει τη μορφή του και τη χρονική του έναρξη όπως αναμενόταν- για τη διεξαγωγή του οποίου επανέλαβε την προσέγγιση της ηγεσίας του ΥΠΕΠΘ: «Χωρίς προειλημμένες αποφάσεις, χωρίς δογματισμούς, χωρίς ετσιθελικές απόψεις».

«Είμαστε ανοικτοί στο πλαίσιο αυτού του διαλόγου σε όλα τα μέλη της εκπαιδευτικής κοινότητας, σε όλους τους πολιτικούς και τους κοινωνικούς χώρους. Αρα, προσερχόμαστε σ' έναν διάλογο ο οποίος εξαρχής θα είναι tabula rasa», κατέληξε.

Εντύπωση προκάλεσαν οι σχετικές με το πανεπιστημιακό άσυλο δηλώσεις του υπουργού, που κατέδειξαν ότι το ζήτημα απασχολεί το κυβερνητικό επιτελείο. Ερωτώμενος εάν το ζήτημα περιλαμβάνεται στην ατζέντα της θεματολογίας του διαλόγου, απάντησε καταφατικά λέγοντας χαρακτηριστικά ότι «είμαστε ανοικτοί σε απόψεις, να ακούσουμε οτιδήποτε μπορεί να προσφέρει και να προστατέψει το άσυλο».

«Επειτα από πέντε χρόνια διακυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας και αλλαγή τριών υπουργών, σήμερα ο υπουργός Παιδείας είπε ότι όλα ξεκινούν από μηδενική βάση και ότι η εκπαιδευτική πολιτική της κυβέρνησης είναι tabula rasa», σχολίασε, κατά την παρουσίαση της πρότασης του ΠΑΣΟΚ για την ΤΕΕ, η Αννα Διαμαντοπούλου.

«Αυτό είναι μια εύκολη απάντηση για να οδηγηθούν σε εκλογές και σε προεκλογική περίοδο, δεν είναι όμως αυτό που θέλει η χώρα. Η χώρα χρειάζεται απαντήσεις στο quo vadis. Και αυτές τις δίνει καθημερινά και με συγκεκριμένο τρόπο το ΠΑΣΟΚ», δήλωσε ανακοινώνοντας την έναρξη ηλεκτρονικού διαλόγου, που εγκαινιάζεται στο Διαδίκτυο με τα ζητήματα της Τεχνικής Εκπαίδευσης, αλλά θα επεκταθεί, όπως αποσαφηνίστηκε, εφ' όλης της ύλης, μετά τη δημοσιοποίηση της πρότασης του ΠΑΣΟΚ για το εξεταστικό.

Τις εντυπώσεις προεκλογικού πακέτου που αποκόμισαν τα κόμματα και οι φορείς της εκπαίδευσης -εξ ου και οι σοβαρές επιφυλάξεις για τη συμμετοχή τους στον διάλογο- μετά και τη συνάντηση στο Μαξίμου, επιχείρησε να διασκεδάσει ο κυβερνητικός εκπρόσωπος κατά τη χθεσινή ενημέρωση των πολιτικών συντακτών, υποστηρίζοντας πως «η συγκεκριμένη εντύπωση δεν έχει καμία σχέση με την πραγματικότητα».

Δήλωσε πως «δεν υπάρχει τίποτε προεκλογικό» και παρέπεμψε σχετικά στις δηλώσεις του πρωθυπουργού και του υπουργού Παιδείας. *

ΕΛΕΝΑ ΒΑΡΙΝΟΥ

--------------------------------------------------------------------------------

ΑΠΟΨΕΙΣ


Μηδενική και η χρηματοδότηση;


ΑΝΟΙΧΤΟ εθνικό διάλογο για την Παιδεία, χωρίς προαπαιτούμενα και δογματισμούς, ανήγγειλε ο υπουργός Παιδείας κ. Αρης Σπηλιωτόπουλος υπογραμμίζοντας: «Είμαστε ανοιχτοί, tabula rasa». Και πρόσθεσε: «Είμαστε ανοιχτοί να ακούσουμε και προτάσεις που προστατεύουν το άσυλο».

ΣΤΟΝ ΑΓΡΑΦΟ πίνακα (tabula rasa) που προσφέρει ο κ. υπουργός, έχει κατ' επανάληψη γράψει η εκπαιδευτική κοινότητα τις αναγκαίες προϋποθέσεις για να γίνει ένας πραγματικός και ουσιαστικός διάλογος, που θα καταλήξει σε αποτέλεσμα, ώστε να βγει από το τέλμα η Παιδεία.

ΔΕΝ ΜΠΟΡΕΙ ούτε και στον διάλογο από μηδενική βάση να αγνοούνται οι προϋποθέσεις, τα βασικά θεμέλια στα οποία θα στηριχθούν οι προτάσεις κομμάτων και φορέων. Μεταρρυθμιστικό οικοδόμημα στον αέρα δεν χτίζεται, όπως αποδείχθηκε από τις έως τώρα αποτυχημένες μεταρρυθμίσεις των μεταπολιτευτικών κυβερνήσεων.

ΣΥΝΟΨΙΖΟΝΤΑΙ οι βασικές προϋποθέσεις που επίμονα έχει διατυπώσει ο εκπαιδευτικός κόσμος σε πέντε κύρια σημεία: α) Αύξηση της κρατικής χρηματοδότησης και όχι μείωση των δαπανών για την εκπαίδευση. (Και στον προϋπολογισμό του 2009 έχουμε μείωση.) β) Ενίσχυση του δημόσιου χαρακτήρα της εκπαίδευσης. γ) Αναβάθμιση του περιεχομένου των σπουδών (βιβλία, αναλυτικά προγράμματα κ.τ.λ.). δ) Οικονομική στήριξη των εκπαιδευτικών. ε) Αναβάθμιση της τεχνικής-επαγγελματικής εκπαίδευσης.

ΕΙΝΑΙ, ΛΟΙΠΟΝ, και παραμένει κύριο πρόβλημα της εκπαίδευσης η χρηματοδότησή της από τον κρατικό προυπολογισμό. Είχε υποσχεθεί πριν από πέντε χρόνια με το προεκλογικό της πρόγραμμα η Νέα Δημοκρατία αύξηση των δαπανών για την Παιδεία στο 5%. Εμεινε αυτό το ποσοστό άπιαστο όνειρο, αφού οι νεοδημοκρατικές κυβερνήσεις πέτυχαν μείωση, ενώ αυξήθηκαν οι ανάγκες. Οι κινητοποιήσεις εκπαιδευτικών και διδασκομένων δεν απέσπασαν ούτε καν μια δέσμευση του πρωθυπουργού ότι θα τηρηθούν οι προεκλογικές υποσχέσεις.

ΑΜΕΣΗ συνέπεια της υποχρηματοδότησης ήταν η συνεχής υποβάθμιση της δημόσιας εκπαίδευσης και η επιβάρυνση των οικογενειών με αυξημένες δαπάνες για φροντιστήρια, ιδιαίτερα μαθήματα, διδασκαλία ξένων γλωσσών κ.τ.λ. Δεν επιβαρύνεται μόνο ο οικογενειακός προϋπολογισμός, αλλά και με πρόσθετο εξοντωτικό κόπο ο μαθητής και ο σπουδαστής, που τρέχουν από τα σχολεία στα φροντιστήρια χωρίς να πάρουν ανάσα.

ΑΠΟ ΜΗΔΕΝΙΚΗ βάση θέλει η κυβέρνηση τον διάλογο για την Παιδεία. Αυτός, όμως, ο διάλογος δεν μπορεί να γίνει και με μηδενική αύξηση της κρατικής χρηματοδότησης, εκτός και αν ο διάλογος είναι ένα επικοινωνιακό - προπαγανδιστικό τέχνασμα για να σταματήσει η αναταραχή στην εκπαίδευση.



Πηγή: Εφημερίδα ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ, 14/01/2009